Het woord ‘crisis’ vindt zijn oorsprong bij het Griekse ‘kretein,’ dat ‘beslissing’ of onderscheid’ betekent. Een crisis is een moment van de waarheid, waarop beslissingen met grote gevolgen worden genomen. 

De wereld van kunst en cultuur lijkt door de coronacrisis stil te liggen. Niets is minder waar natuurlijk, kunst en cultuur bewegen altijd door en bloeien wellicht zelfs op onder zware omstandigheden, maar vast staat dat de sector een zware klap te verduren krijgt. De beslissingen die we nu maken zijn van groot belang en zullen een lang effect hebben. In deze serie spreekt met Rosanne Schot met kunstenaars over het kruispunt waarop ze zich nu bevinden, de invloed die dit moment heeft op hun creativiteit en hun visie op de toekomst. In dit eerste deel komt Marissa Karlas van ROEM aan het woord.

Hoe heeft de crisis invloed op je werk en creativiteit?
‘Tot nu toe nog niet veel. We hebben nu wel een opdracht van museum Lakenhal om ons perspectief op deze periode te laten zien. Dus voor ROEM valt de crisis op dit moment mee.’

Voel je druk om juist productief te zijn door deze crisis?
‘Ik heb een atelier aan huis en elk moment dat je thuis aan het chillen bent speelt nu op achtergrond de gedachte: ‘oh ik zou nu ook iets nuttigs kunnen doen’. Als je al je tijd verspilt bereik je niets in het leven. Ik wou dat ik niet zo ambitieus en gedreven was zodat als ik rust neem dit niet juist onrust oplevert. Wel ervaar ik extra druk omdat ik nu thuis zit en dus ook meer tijd om te maken heb. In het dagelijks leven is het makkelijker om je focus verschuiven omdat je dan al out and about bent.’

Welke effecten denk je dat de huidige situatie gaat hebben op de cultuursector?
‘Als kunstenaar ga je het wel merken aan de subsidies die gaan veranderen. Grote instanties en fondsen gaan het wel redden maar voor kleinere organisaties wordt het wel lastig. Juist die kleinere fondsen zijn belangrijk voor beginnende en ontwikkelende kunstenaars. Die schakel dreigt wel weg te vallen. ROEM heeft nu een ontwikkelingssubsidie van de gemeente voor 3 jaar dus dat biedt wel perspectief. Als ROEM, los van de crisis, zijn we sowieso veel bezig met hoe we onszelf in leven houden. Nu wel iets meer dan normaal. Er moeten creatieve oplossingen komen om de inkomsten uit bijv. ticketverkoop op te vangen.

Het scheelt ook dat wij van ROEM dit doen omdat we het echt leuk vinden en niet in dienst zijn bij de stichting. We gaan ook wel door zonder geld maar op een andere manier. Als kunstenaar is er bij mij sowieso meer geld ingegaan dan dat er ooit uit is gekomen. Ik heb wel gekozen voor artistieke onafhankelijkheid door ook te werken als docent. Al zou ik wel voor een periode wel fulltime willen werken aan een concreet project. Toch vind ik juist leuk om de projecten ernaast te doen. Ook wil ik nog een paar stappen maken in mijn werk voordat ik het professionele niveau heb bereikt wat ik zou willen hebben.’  

Wat zou jij graag willen vasthouden uit deze periode en ben je tot nieuwe inzichten gekomen?
‘Deze crisis is wel een moment om te evalueren en eventueel orde op zaken te stellen. Je ziet nu wat de vitale beroepen zijn, hoezo worden ze zo weinig betaald? We hebben deze mensen nu het meest nodig maar de salarissen reflecteren dat op geen enkele manier. Ik hoop dat we dat door deze crisis wel beter beseffen en iets aan die situatie veranderen.

Voor ons als collectief: we hadden vorig jaar november bedacht dat we met ROEM een maatschappelijk project wilden doen met senioren. Dat was gepland voor later dit jaar maar dit hebben we nu naar voren gehaald. We willen contact maken met eenzame ouderen en mensen met psychische stoornissen die nu dat contact missen. Juist nu ga je op hele andere manieren naar dingen kijken. Ik denk dat kunstenaars en creatieve breinen dat altijd al doen. Zij gaan op dit soort situaties heel lekker en de maatschappij wil nu eindelijk mee doen. Door een crisis of oorlog komt er altijd een herevaluatie van wat belangrijk is. In het begin heb ik ook veel nieuws gekeken en nu juist wat minder. Je kan er wel de hele dag mee bezig zijn maar je schiet er weinig mee op. Ik ben nog niet tot nieuwe inzichten gekomen, misschien komt dat nog.’ 

Wie of wat inspireert je op dit moment?
‘Ik ben gefascineerd door de manier waarop mensen zich proberen te beschermen tegen het virus, bijvoorbeeld de mondkapjes, deze zijn nu al bijna hèt symbool van COVID19.

Maar ook door de creativiteit van mensen die in deze tijd van COVID19 hun eigen ‘bescherming’ maken. Van de plexiglas hutjes voor de cassières tot de zelf geknutselde gezichtsmaskers waar ze mee op hun hoofd naar buiten gaan.’ 

Rosanne Schot

Rosanne Schot

HISTORICUS, DIGITAL ART

Andere berichten

leidsCement
januari 15, 2021
Sophie Jansen
januari 14, 2021
leidsCement
januari 13, 2021