De stad van Kunst en Kennis is zonder aarzeling ook de stad van letteren te noemen. In Leiden bevinden zich de twee oudste talige faculteiten van Nederland. De stad speelde een grote rol in de internationale ontwikkeling van de boekdrukkunst en is de plek waar het eerste grote Nederlandse woordenboek ontwikkeld werd. De zeldzaamste talen van de wereld worden hier in Leiden voor het nageslacht geconserveerd. Tot vandaag de dag levert Leiden schrijvers die tot over de landsgrenzen furore maken. Met deze rijke geschiedenis en dit rijke heden als aanleiding, bestaat vanuit Cultuurfonds Leiden en Leiden Kennisstad het plan om Leiden een toekomst te geven als internationale stad van letteren, met de organisatie van een letterenproject, zoals een jaarlijks festival of een themamaand.

Cultuurmakelaar Guido Marchena en kennismakelaar Lara Ummels nodigden een groep mogelijke betrokkenen uit voor een eerste brainstorm. Verder waren aanwezig:

Hannah Bakx (Taalmuseum)

Onno Blom

Martijn Bulthuis (Leiden Marketing)

Linda Capel (BplusC)

Floris van den Driesche (Universiteit Leiden, rechtenfaculteit)

Laura van Eerten (Instituut voor de Nederlandse taal)

Lucien Geelhoed (Intendant ESC 2022)

Annet van der Helm (Universiteit Leiden, rechtenfaculteit)

Gijs Holla (Centrummanagement)

Sophie Jansen (Cultuurfonds Leiden, notulist)

Christiaan van Minnen (Leids Literair Landschap, Index Poetry, LeidsCement)

Alexander Mouret (LIFF, Brave New World, Universiteit Leiden)

Han Nijssen (Gemeente Leiden, programmamanager Leiden Kennisstad)

Christine Smittenaar (Universiteit Leiden, faculteit geesteswetenschappen)

Garrelt Verhoeven (Universiteit Leiden, hoofdconservator bijzondere collecties UB)

Wim Weijland (Rijksmuseum van Oudheden)

Wensen en ambities

De wens om een literatuurfestival te organiseren bestaat in Leiden al lange tijd. Legio aanleiding, geschiedenis en mogelijke partners. Maar bij een plan hoort een doel, een focus. Willen we bijvoorbeeld streven naar UNESCO City of Literature status voor Leiden? Naar een meerjarig bestaan? Ook is het zeker een idee om te blik te richten op Leiden2022 – het jaar waarin de stad European City of Science is. Het voorlopige hoofddoel: Leiden duurzaam, nationaal en internationaal op de kaart  te zetten als stad van letteren.

Een ding is duidelijk. Alle betrokkenen zijn ontzettend enthousiast over het idee. Door verschillende aanwezigen wordt benadrukt dat er een wezenlijk verschil bestaat tussen een festival en een themamaand. De inhoud van het ene, interessante literaire programmering, en de tijdsduur van de ander zijn lastig te combineren. De komende tijd worden de mogelijkheden verder verkend en wordt een vorm gekozen.

Waar en wanneer?

Literatuur en de donkere dagen van het jaar rijmen uitstekend met elkaar. De decemberdagen en Kerstvakantie zijn ideaal, maar zijn wel drukke tijden voor alle Leidenaren. Momenteel wordt gekeken naar zowel december als november, en wordt onderzocht of er een samenwerking gezocht kan worden met bijvoorbeeld de Maand van Nederland Leest in november.

De exacte locatie hangt af van de vorm die het initiatief zal krijgen. Wordt het echt een festival, dan zal in het centrum een hart komen. Een themamaand kan breder verspreid worden en heeft minder sterk een hoofdlocatie nodig. Wat hoe dan ook van belang is, is dat heel Leiden kan meegenieten en meedoen, en dan de verschillende wijken en buurten betrokken worden. Daarin staat educatie hoog op de agenda: in een tijd waarin laaggeletterdheid een steeds groter probleem wordt, is het een verantwoordelijkheid om taal voor allen toegankelijk te maken. Voor leerlingen op scholen, maar ook voor nieuwe Leidenaren.

Wie doen er mee?

Dat er aan mogelijke partners geen gebrek is, moge duidelijk zijn. Uit deze eerste brainstorm blijkt dat alle aanwezigen enthousiast zijn, achter de inhoud staan en hun steentje willen bijdragen. Naast Leidse betrokken wordt momenteel ook gekeken naar landelijke partners. Vanuit Cultuurfonds Leiden en Leiden Kennisstad wordt in de komende tijd een duidelijke ambitie geformuleerd en organisatiestructuur opgezet van waaruit verder gebouwd wordt naar (hopelijk) een eerste editie in 2021.

Heb je dit artikel gelezen en wil je meepraten over letteren in Leiden? Heel graag! Stuur je suggestie door naar info@leidscement.nl en dan zorgen wij dat alle feedback bij de juiste mensen terecht komt.

Sophie Jansen

Sophie Jansen

Andere berichten

leidsCement
april 9, 2021
Sophie Jansen
april 8, 2021
Sophie Jansen
maart 31, 2021